Home
Verhalen
Bontebrug
Militair

Het laatste bevel bij Bontebrug: het verhaal van Philipp Raquet

Foto: Philipp Raquet

Het laatste bevel bij Bontebrug: het verhaal van Philipp Raquet
Het laatste bevel bij Bontebrug: het verhaal van Philipp Raquet

Tijdens de bevrijding van Silvolde op 30 maart 1945 komt de Duitse commandant Philipp Raquet onder bizarre omstandigheden om het leven. Een portefeuille in zijn jas vormt het begin van een mysterie dat pas 75 jaar later wordt ontrafeld.

Van Worms naar de opleiding in Stendal

Worms is een stad in de Duitse deelstaat Rijnland-Palts, gelegen aan de Rijn. Samen met Trier is het de oudste stad van Duitsland, bekend als een zogenoemde Nibelungenstad met vele middeleeuwse bouwwerken. In deze stad werd Philipp Raquet op 2 december 1922 geboren als enig kind van Johannes Raquet en Anna Maria Würtz. Als 18-jarige begon Philipp Raquet aan zijn opleiding tot Fallschirmjäger (parachutist).

‍

De eerste opleidingsschool bevond zich in Stendal, ten westen van Berlijn. In 1940 werd deze school verplaatst naar Wittstock en vervolgens naar Braunschweig. Elke parachutist moest eerst drie maanden infanterietraining doorlopen, gevolgd door een zestiendaagse parachutecursus. Na zes sprongen verdiende de militair de felbegeerde para-badge (vanaf 1943 werd ook een nachtsprong verplicht). Alle mannen, van officieren tot gewone soldaten, moesten exact dezelfde zware instructies volgen.

‍

Omstreeks 1934 : Zoontje Philipp Raquet, moeder Anna Maria Würtz, oma Katharina Elisabetha Horr en vader Johannes Raquet.

De hel van Kreta en een foto uit Frankrijk

Op 20 mei 1941 begon de Duitse landing op Kreta, de eerste grootschalige luchtlandingsoperatie uit de geschiedenis. Op de ochtend van 21 mei vulden honderden vliegtuigen en zweefvliegtuigen de lucht boven de sector Chania – Maleme. Later die dag volgde een tweede invasiegolf rond de vliegvelden van Rethymnon en Heraklion. De Duitsers leden tijdens de eerste landing zware verliezen. Velen stierven al in de lucht voordat ze de grond bereikten, of werden beschoten terwijl ze zich op de grond probeerden te bevrijden van hun parachutes. Het eiland werd verdedigd door 28.500 Britse en Gemenebest-troepen en ongeveer 10.000 Grieken.

‍

Nadat de Duitse luchtmacht de verdedigende stellingen had gebombardeerd, slaagden de verdedigers er alsnog in om honderden parachutisten uit te schakelen. In totaal kwamen bij deze operatie naar schatting vijfduizend Duitse parachutisten om het leven. Doordat de Duitsers echter onophoudelijk nieuwe troepen bleven droppen, kregen zij uiteindelijk toch vaste voet aan de grond.

‍

Philipp Raquet overleefde de strijd op Kreta. We zien hem drie jaar later terug op een foto die in 1944 in Frankrijk is genomen.

‍

Frankrijk 1944 vlnr Rudolf Jökel, Philipp Raquet en twee onbekende soldaten

Op zijn uniform zijn de volgende vier onderscheidingen te zien:

‍

Eisernes Kreuz 2. Klasse (IJzeren Kruis 2e klasse)
Fallschirmschützenabzeichen der Luftwaffe (Parachutisteninsigne)
Erdkampfabzeichen der Luftwaffe (Grondgevechtsinsigne van de luchtmacht)
Deutsches Reichssportabzeichen (Duits Rijks-sportinsigne)

‍

Terugtocht richting de Achterhoek

In april 1944 werd in de omgeving van Amiens het Fallschirmjäger-Regiment 18 opgericht als onderdeel van de 6. Fallschirmjäger-Division. De kern van dit regiment bestond uit officieren en onderofficieren die waren hersteld van eerdere verwondingen. Toen de geallieerden op 6 juni 1944 in Normandië landden, werd de kaderopleiding direct beëindigd en het regiment definitief geformeerd.

‍

De 6. Fallschirmjäger-Division vocht genadeloos. Ze trokken zich na een gevecht terug om een dag later op een andere plek hard toe te slaan. Zo ook bij Slot Moyland (gemeente Bedburg-Hau, nabij Kleef), waar veel Canadezen en Britten sneuvelden. Tot 10 maart 1945 vochten delen van het regiment als achterhoede op de linkeroever van de Rijn. Op 24 maart 1945 staken sterke Canadese en Britse eenheden na zwaar artillerievuur vanuit het gebied rond Grieth de Rijn over en vormden direct een bruggenhoofd. Tegen de avond waren de Britten al opgeschoven naar Millingen.

‍

Mede door Operatie Varsity – de geallieerde luchtlandingen bij Hamminkeln en Wesel – moest de divisie zich in de nacht van 25 maart terugtrekken naar de linie Emmerich – Praest – Millingen. Toen op 25 maart ook bij Emmerich Britse troepen de rivier overstaken, werden de Duitsers naar het noordoosten gedreven. Tijdens de hevige gevechten rond Anholt en Isselburg op 28 maart raakte het contact met de linkerflank verloren. Eind maart 1945 had de divisie zich onder zware vijandelijke druk teruggetrokken tot aan de spoorlijn Doetinchem – Terborg – Varsseveld – Aalten.

‍

30 maart 1945: Bontebrug bij Silvolde

Hier vinden we groepscommandant (Gruppenführer) Philipp Raquet terug met zijn manschappen in de buurt van Silvolde. Zijn eenheid had zich ingegraven in de buurtschap Bontebrug (ter hoogte van de huidige nummers 2, 4 en 6) en was ingekwartierd rondom de huizen en boerderijen. Op 30 maart 1945 kwam het aanzwellende, moordende geallieerde trommelvuur vanuit Dinxperlo steeds dichterbij. Het knerpen van de rupsbanden en wielen van de naderende Shermantanks was al hoorbaar. Philipp Raquet gaf zijn mannen het bevel om posities in te nemen en de aanval te openen.

‍

Google Street View 14 N317 Silvolde

Getuige Ben Vriezen vertelt:

‍

"Eindelijk kwam de bevrijding van de kant van de Kerspas. Maar de Duitsers rondom ons huis en de Bontebrug wilden hen toch nog tegenhouden. In ons buurtje (thans Bontebrug 2-4-6) zaten de Duitse soldaten elk in een eenmansgat (gaten van 1 bij 1 meter en bijna 2 meter diep). De commandant zat het dichtst bij de weg en hij beval zijn soldaten tot de aanval over te gaan, maar die zagen daar het nut niet meer van in. Ze schoten een paar kogels af in zijn richting… Inmiddels kwamen de geallieerden steeds dichterbij… De Duitsers zijn uit hun eenmansgaten gesprongen en richting kerk gerend om zo aan de Engelse troepen te ontsnappen. De commandant lag dodelijk gewond in zijn eenmansgat. Buurman Pothoff en ik hebben hem eruit gehaald en bij ons in de werkplaats op een deken gelegd. Mijn moeder knielde bij hem neer en probeerde hem wat te drinken te geven en de levensgeesten te activeren, maar de man overleefde het niet…"

‍

De timmerwerkplaats van de familie Vriezen

De zoekgeraakte portefeuille

In de jas van Philipp Raquet vond Ben Vriezen een portefeuille. Hij besloot deze te bewaren om de persoonlijke bezittingen later aan de familie van de soldaat terug te kunnen geven. In de portefeuille zaten brieven van een zekere Rudolf Jökel, foto’s en een persoonlijke brief van Raquet zelf, gericht aan een vriend.

‍

Vertaling van de brief van Philipp Raquet:

"Lieve Herbert, ik weet dat je mij elke wens naar mogelijkheid vervult en deze kun je zeker vervullen. Het is niet meer dan dat je mij het geld (gulden) wisselt of zo opgeeft en naar huis stuurt, terwijl ik hier niks mee ga doen. Ik schrijf je nog een keer mijn adres en dat is: Johannes Raquet, Schwertstr. 5, Worms – Philipp. Leg jouw 40 en 25 biljetten erbij, het zijn 1000 gulden. Wees zo lief en stuur dit geld weg, zodat de Tommy (Engelsman) het niet krijgt. Lieve groeten en hartelijke dank, Philipp"

‍

Brief van Philipp Raquet geschreven op 09-03-1945

‍

Ben Vriezen heeft destijds nooit geweten wie de omgekomen soldaat was en bewaarde de portefeuille tot zeker 1995. Op zijn verzoek stuurde archivaris Bernard Dorrestijn de portefeuille omstreeks 1995/1996 naar de Duitse oorlogsbegraafplaats in Ysselsteyn, zodat de inhoud nader kon worden onderzocht. Daar raakte het pakketje echter zoek. Pas in 2020 – na een kwart eeuw – werd de portefeuille bij toeval teruggevonden door een medewerker van het Archief Volksbund Ysselsteyn.

‍

Epiloog

De mannen van de Silvoldse E.H.B.O. hebben het lichaam van Philipp Raquet opgehaald en naar de Rooms-Katholieke begraafplaats in Silvolde gebracht. Zo kwam Philipp Raquet aan zijn einde door de kogels van zijn eigen manschappen. Zagen de Duitse parachutisten in dat verder vechten volstrekt zinloos was? We zullen het nooit met zekerheid weten, net zomin als waar de duizend gulden uit de brief ooit is gebleven. De restanten van de 6. Fallschirmjäger-Division trokken verder noordwaarts. Medio april 1945 wisten zij Britse pogingen om het Twentekanaal over te steken nog tijdelijk te dwarsbomen, maar na zware tankaanvallen werden zij over de linie Zutphen – Voorst – Bussloo – Deventer richting het IJsselmeer gedreven. Via posities bij het Apeldoorns Kanaal (tussen Hoenderloo, Apeldoorn en Vaassen) trok de divisie begin mei naar de linie Amersfoort – Nijkerk – Putten. Daar gaven zij zich aan het einde van de oorlog over aan de Britten.

‍

Historisch document: Nota van 24 maart 1946

(Onderstaand archiefstuk is overgenomen met behoud van de oorspronkelijke spelling uit 1946).

‍

24 MAART 1946

Afd. A: Algemeene Zaken C.A.

‍

Nota

Aan het College van Burgemeester en Wethouders Betreffende:

de graven der gesneuvelde geallieerde en Duitse militairen, der gefusilleerde Nederlandse burgers en der gestorven zgn. “Todt-arbeiders”

‍

Naar aanleiding van ons bezoek van hedenmorgen aan de begraafplaatsen te Terborg, Silvolde en Varsseveld in verband met het aanbrengen van kruisen en de inspectie op het onderhoud der bovenvermelde graven, zouden wij gaarne het volgende onder Uw aandacht brengen.

‍

R.K.-begraafplaats Silvolde Graven Duitse militairen.

De kruisen der tien graven van de Duitse militairen zijn niet onderhouden en gedeeltelijk gebroken; overigens zijn de graven netjes aangeharkt. Tien duitsche militairen werden begraven. Zes van hen door de duitschers zelf; vijf graven dragen kruisen.

‍

Op een van de kruisen stond met potlood: Kurt Zucht, Oberjäger. Met zijn kameraad Gefreiter Anton Brambach zou hij op 25 October 1944 bij een vliegaanval aan de Ettenscheweg onder Etten zijn gedood. Beide lijken werden op de R.K.-begraafplaats te Silvolde ter aarde besteld. Door een auto-ongeluk op Duitsch grondgebied zijn gedood Obgefr. Hans Georg Wolff, geboren 22 juni 1923, en Obgefr. Pankraaz Raab, geboren 3 September 1903, beiden omgekomen op 2 Februari 1945. Zij behoorden tot een in Silvolde gelegen compagnie.

‍

Op 24 Februari 1945 werd, eveneens door een ongeluk, in Rees (Duitschland) gedood: Fallschirmjäger AN Rgt. 21 Obgefr. Wilhelm Meyer, geboren 21 Januari 1916.

De zesde militair, Josef Siewek, Fahnenjunker-Unteroffizier, is omgekomen bij het bombardement op het kasteel “Schuijlenburch” onder de gemeente Gendringen, dat plaats vond op 19 maart 1945. Alle nadere gegevens ontbreken.

‍

Tenslotte zijn tijdens de bevrijding gesneuveld een viertal duitsche militairen, die door de E.H.B.O. in één graf en ongekist ter aarde zijn besteld.

‍

De gegevens van drie zijn:

Fallsch. Art. Rgt. 6 T – Friedrich Brüning, geboren 06-09-1927

R Flg Ers Batt VII – 18150 – Alfred Spaltenstein (in origineel: Spaltensein), geboren 23-07-1927

T 55 A – 64842 – Philipp Raquet, geboren 02-12-1922

Van de vierde zijn geen gegevens.

‍

Zij sneuvelden op 30 maart 1945.

Hun graf werd door het Canadeesche leger geregistreerd als: 210 593 – 85 K/A 1-4-45 4 C GRU.

‍

Duitse oorlogsbegraafplaats Ysselsteyn, graf nr. 2: het verzamelgraf met Duitse soldaten die zijn omgekomen bij de bevrijding van Silvolde. Rechts op het verzamelgraf ligt de portefeuille van Philipp Raquet.

‍

Bron :

Archief Volksbund Ysselsteyn

Ecal Doetinchem

Bernhard Deeterink

Heemkundig Vereniging Old Sillevold

www.lexikon-der-wehrmacht.de

www.vidmore.com/nl/image-upscaler (foto bewerking)

‍

‍

Met speciale dank aan :

Bernhard Dorrestijn

In herinnering Ben Vriezen  03-12-1927 / 21-12-2020

Archief Volksbund Ysselsteyn

Jan Heemels

‍

Tekst :

Maarten Koudijs

Amateur-Regio Historicus

‍

Foto: Evie Koolenbrander

Archief Volksbund Ysselsteyn

‍

‍

Stichting Opdat Wij Niet Vergeten

‍

‍

inhoudsopgave
‍

Slachtoffers

uit

dit

verhaal

Er zijn geen slachtoffers op dit moment bij ons bekend uit dit verhaal.

Andere verhalen

Milt
Burger

30 maart 1945: De strijd om buurtschap Milt

24

The Queen's Own Cameron Highlanders of Canada

Gendringen
Burger

Abe Drijver Erepenning ‍

24

Verzetsheld

Megchelen
Militair

"Ans vertelt: hij hield stand tot hij viel."

24

De Heurne
Militair

Armstrong Whitworth Whitley Mk V - Z6581

24

No. 10 Operational Training Unit " Knowledge gives strength "

Heelweg
Militair

Avro Lancaster ME840

24

No. 550 Squadron "Through fire we conquer"

Gendringen Wisch
Militair

B-17 Flying Fortress "Sweet Sixteen"

24

Fame's Favored Few – Higher – Stronger – Faster

Ulft
Burger

"Ben(nie) Lukassen vertelt"

24

7 oktober 1944: de dag dat Emmerich en Kleve werden gebombardeerd

Gendringen
Militair

Bernardus Antonius Geerligs

24

Sergeant 10 C.Pn.

Sinderen
Militair

Bezetting voorpostenstrook

24

Gerard Migchelbrink, onderscheiden met de Militaire Willems-Orde 4e Klasse

Gendringen Wisch
Burger

Bombardement Doetinchem

24

Een tragedie waarbij minstens 170 mensen omkwamen.

Terborg
Militair

De Bevrijding van Terborg

24

The Black Watch (Royal Highland Regiment) of Canada

Megchelen
Burger

De laatste trede van Nikolaus Kreutz

24

Mieneke Hunting verteld ......

Wieken
Burger

De noodlottige zondag

24

Benny Reijers

Terborg
Militair

De Schaduw over de Paasberg

24

No. 411 Squadron RCAF " Hostile to an enemy "

Voorst
Militair

De Slag om Voorst (maart 1945)

24

Etten
Militair

De soldaat in de kelder

24

6th Canadian Field Regiment (RCA)

Netterden
Burger

De Stille Getuigen van Kamp Rees: Een spoor van gedenken

24

De Sinterklaasrazzia op 5 en 6 december 1944

Megchelen
Militair

De tragiek en herinnering van 28 maart 1945

24

"For King, for Law, for Country we strive

Ulft
Burger

Drama op Goede Vrijdag 1945

24

Het tragische lot van de familie Aalders in Ulft

Varsselder
Militair

Een Hollandse jongen in Canadese dienst

24

The Queen's Own Cameron Highlanders of Canada

Gendringen Wisch
Militair

Erevelden tonen de prijs van vrijheid

24

Commonwealth War Graves Commission (CWGC)

Gendringen
Militair

Gendringen dankt de bevrijders

24

14th Canadian Hussars. 8th Canadian Reconnaissance Regiment

Gendringen Wisch
Militair

Gendringen en Wisch vrij

24

Les Fusiliers Mont-Royal

Etten
Militair

Gesneuveld door granaatinslagen

24

South Saskatchewan Regiment Royal Canadian Infantry Corps

Silvolde
Militair

Halifax HR 724 NP-W

24

158 Squadron "Strength in Unity"

Breedenbroek
Militair

Handley Page Hampden AE120

24

106 Squadron "For Freedom"

Sinderen
Burger

H.A.R.K.

24

Varsseveld
Militair

Hawker Typhoon Mk.IB serial JR366

24

197 Squadron " We cleave the sky "

Westendorp
Burger

Het bombardement op Westendorp

24

Derkjen Adolfine Kerkhof

Heelweg
Burger

Het drama op boerderij De Horst: 31 maart 1945

24

Britse 30ste Legerkorps

Zwanenburg
Burger

Het gouden horloge uit de Humber Mark VI

24

29 maart 1945

Bontebrug
Militair

Het laatste bevel bij Bontebrug: het verhaal van Philipp Raquet

24

Foto: Philipp Raquet

Voorst
Militair

Kriegslazarett Schlebusch Voorst

24

Netterden
Militair

Lancaster ED 778

24

57 Squadron "I change my body, not my spirit"

Terborg
Militair

Leo Ballangée en Harry Pauw 10 mei 1940

24

Een gewone jongen uit Terborg

Megchelen
Militair

Megchelen bevrijd

24

43e Wessex Infantry Division

Gendringen Wisch
Burger

Nationaal Ereveld Loenen

24

" Opdat wij niet vergeten "

Ulft
Burger

Op de dag van de bevrijding

24

Wilhelmina Maria Dellemann

Gendringen
Militair

Pierre Faribault: "Ik vocht bij Gendringen."

24

Les Fusiliers Mont-Royal

Megchelen
Militair

Reichswald Forest War Cemetery

24

Netterden
Militair

Rocco Andrew Speziali

24

The Queen's Own Cameron Highlanders of Canada

Rafelder
Militair

Short Stirling N-3709

24

7 Squadron " By day and by night "

Zwanenburg
Militair

Spitfire Mk XVI - SM-208

24

403 Squadron "Stalk and Strike"

Netterden
Militair

Ter nagedachtenis aan Einar Victor Isfeld

24

The Queen's Own Cameron Highlanders of Canada

Ulft
Burger

Twee Utrechtse scouts

24

Ulft, zes april 1945

Westendorp
Militair

Vickers Wellington MkX-HF-542

24

429 (Bison) Squadron "FORTUNAE NIHIL"

Megchelen
Militair

Vickers Wellington Z-1625

24

150 Squadron "Always Ahead"

Voorst
Militair

Vlucht over de Marmelhorstweg

24

Gendringen
Burger

Voor altijd vermist

24

Johannes Bernardus Derksen

Heeft u bezwaar tegen de vermelding van personen in dit verhaal?

Laat het ons weten door een e-mail te sturen naar contact@ownv.nl

Hebben wij iets gemist?

We vertellen de verhalen van onze regio zo volledig mogelijk. Ontbreekt er iets of zie je een fout? Meld het ons, dan passen we het aan.

Vrienden van OWNV