De Nederlandse gemeente Oude IJsselstreek heeft 25 oorlogsmonumenten.
Plaquette op de St.-Petrus en Pauluskerk Ulft
Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945.
Monument in het Kamnikplantsoen Ulft
Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945, militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, burgerslachtoffers, burgers voormalig Nederlands-Indie, vervolgden Nederland, verzet Nederland. Onthulling 2 oktober 1971
Plaquette aan het treinstation Terborg
De plaquette in het NS-station te Terborg (gemeente Oude IJsselstreek) is aangebracht ter nagedachtenis aan een personeelslid van de Nederlandse Spoorwegen dat tijdens de bezettingsjaren door oorlogshandelingen is omgekomen, te weten: Gerrit Boersbroek. Hij is op 9 juli 1943 in Duitsland om het leven gekomen.
Oorlogsmonument Terborg
Oorlogsmonument Burgerslachtoffers onthulling op 4 mei 1948 St. Jorisplein Terborg
Monument aan de Doctor Dreesstraat Silvolde
Verzet Nederland onthulling 30 april 1965
Gedenkramen in het gemeentehuis Varsseveld
Verzet Nederland onthulling 8 oktober 1949
Bevrijdingsmonument Varsseveld
Onthulling op 27 augustus 1945 kerkplein Varsseveld
Joods monument Terborg
Vervolgden Nederland gedenksteen Terborg
Verzetsmonument gedenkbank verzet Nederland
Rademakersbroek verzet Nederland onthulling 4 mei 1946
Oorlogsmonument Prinses Irenestraat Varsseveld
Militairen in dienst van het Ned. Kon. na 1945, militairen in dienst van het Ned. Kon. 1940-1945, verzet Nederland. Onthulling op 4 mei 1949.
Monument aan de Ds. Van Dorpstraat in Gendringen
De plaquette in Gendringen is een ingemetselde gedenkplaat van witte natuursteen. De plaquette, die 50 cm hoog en 70 cm breed is, toont herten die op de vlucht zijn voor een monster en in de richting van de zon rennen. De plaat herinnert aan de opvang van dwangarbeiders die in 1945 uit het Duitse kamp "Rees" vluchtten, omdat het monument gebouwd is op de plek van een voormalig verenigingsgebouw waar deze eerste opvang plaatsvond.
Bevrijdingsmonument Etten
Het bevrijdingsmonument in Etten bestaat uit een koperen zuil met schilden waarop informatie over de Ettense oorlogsjaren staat vermeld. Bovenin bevinden zich aan vier zijden in perspex gegoten relikwieën van onder andere omgekomen dorpsgenoten en van 6 gesneuvelde Canadese militairen. Ook bevatten de zijden foto’s en materiaal van de neergestorte Stirling Bommenwerper en haar bemanning. Voor het monument staat een grote kei met daarop een koperen silhouette van Etten met daaronder de tekst “1940-1945”. Het monument is ontworpen door Toon Helmes en Coen Kaaijk.
Monument werkkamp Rees Megchelen
Het monument toont vluchtende dwangarbeiders. Het monument beeld de hulp uit die bevolking aan de ontredderde mannen na hun vlucht uit Kamp Rees verleende. Circa 600 dwangarbeiders wisten te onstnappen uit werkkamp Rees en werden massaal geholpen door inwoners uit Megchelen en andere dorpen uit de omgeving. Het monument is op 28 februari 2010 onthuld.
Monument voor de 11 gesneuvelde Canadese Soldaten in Netterden.
Onthuld op 28 maart 2015 met de Vrijheidsbank, Kochbunker en plaquette
Het monument bij De Martelaren van Gorcumkerk in Varsselder-Veldhunten
Ondanks dat de Duitse overheersers de kerkklokken uit Varsselder-Veldhunten op 15 januari 1943 hadden weggeroofd, hebben Duitse soldaten samen met alle dorpsbewoners Stille Nacht in het Duits gezongen tijdens kerstmis 1944.
Monument oorlogskinderen Sinderen
Het incident vond plaats op 22 februari 1945. Een Duitse vrachtwagen stond bij de oude school in Sinderen, waar soldaten bezig waren met het leggen van telefoonpalen. Drie jonge kinderen, Riki, Gertje en Wimken, speelden buiten en werden nieuwsgierig. Ze verlieten hun tuin en liepen richting de Duitsers. Op dat moment openden Engelse jachtvliegtuigen het vuur op de Duitse vrachtwagen, waarbij de drie onschuldige kinderen per ongeluk werden geraakt en om het leven kwamen.
Plaquette Sint Martinuskerk in Etten
Op de plaquette is bovenaan in wit een kruis aangebracht. Onder het kruis staat de tekst: Ter gedachtenis aan de in den oorlog en gedurende de Bevrijdingsdagen gevallen parochianen.
Joods monument Gendringen
Het monument in Gendringen herinnert aan de Joodse inwoners van de voormalige gemeente Gendringen die tijdens de Tweede Wereldoorlog door de nazi's zijn weggevoerd en vermoord.
Monument Hent Visser en Antoon ter Voert
De twee oudste kinderen van Hent Visser bezoeken de plek waar het ongeluk is gebeurd. Het monumentje wat herinnert aan deze tragedische morgen in het bos aan de Grenzweg in Vehlingen. In herinnering Tonie Heuvel Visser en in herinnering Wim Visser.
Luistersteen te Megchelen
Op zaterdag 13-07-2013 is in Megchelen een luistersteen onthult, door de heren Josef Becker, Ab Gerritse en Jan de Louter. Josef Becker heeft de Duitse nationaliteit en was in de oorlog een verzetsman en hulpverlener. De heren Gerritse en de Louter zijn oud dwangarbeiders uit Kamp Rees.
Gedenkteken Joodse monument Terborg
Waar eens de synagoge stond. Deze raakte in 1945 tijdens een bombardement zwaar beschadigd en werd later afgebroken. Het interieur was al eerder leeggeroofd. De Torarollen waren op tijd naar Amsterdam overgebracht en bleven ten dele behouden. De synagoge is in 1967 gesloopt.
Kantongerecht Terborg
Op 8 februari 1945 werd het kartongerecht gedeeltelijk verwoest door geallieerde vliegtuigen.
Terborg Joods baarhuisje
Het Joodse baarhuisje van Terborg bevindt zich op de Joodse begraafplaats aan de Silvoldseweg. Het baarhuisje werd verwoest in maart 1945 en herbouwd in september 1958.
Stolpersteine ook wel Struikelstenen genoemd in Silvolde
"Het is nooit te laat om iemand te eren, het is de zwartste bladzijde van de geschiedenis", zegt Marcel van Berkum van Stichting Struikelstenen Gemeente Oude IJsselstreek. "Je ziet dat discriminatie weer toeneemt, het is van alle tijden." Op de stenen staan de namen van Rosa, Godfried en Ella Wolf, die in de tweede wereldoorlog in nazikampen zijn vermoord. In de gemeente Oude IJsselstreek, met name in Terborg, Varsseveld, Westendorp en silvolde, liggen tientallen Stolpersteine die Joodse slachtoffers van WO II herdenken, met 18 stenen in Terborg als eerste, gevolgd door 4 in Varsseveld, 2 in Westendorp en 3 in Silvolde, waarmee het totaal op 27 en mogelijk meer uitkomt, gelegd door de lokale Stichting Struikelstenen.
Plaquette noodziekenhuis te Sinderen
Bron :
Nationaal Comité 4 en 5 mei
Struikelstenen in Oude IJsselstreek
Ommetje 40-45 Varsselder - Veldhunten
https://www.regio8.nl
Struikelstenen in Oude Ijsselstreek-Silvolde
https://mastenenvlaggen.nl
https://achterhoek.nl
Met dank aan :
De familie Sesink.
Foto's Evie Koolenbrander
Foto's Maarten koudijs
Tekst : Maarten Koudijs
Andere projecten
Evenementen
Evenementen
Bevrijdingsconcerten in samenwerking met Canadese vrienden
In 2023 en 2025 vonden twee bijzondere bevrijdingsconcerten plaats in samenwerking met Canadese vrienden.
zomer 2023 & 2025
Educatie
Educatie
Praten met schoolkinderen over de Tweede Wereldoorlog
Als kinderen vertellen over de oorlog, is het belangrijk om naar hen te luisteren, hun gevoelens te erkennen en hen gerust te stellen dat ze veilig zijn. Je kunt het gesprek aanpassen aan hun leeftijd, eerlijk en concreet blijven, en het gesprek afsluiten met een positieve noot. Je kunt hen de kans geven hun eigen verhaal te vertellen, wat hen helpt met hun emoties om te gaan.